Yağ Asidi Çeşitleri
Yağ asitleri çok çeşitlidir. Yağın türüne göre, içerdiği yağ asitlerinin çeşidi ve miktarı değişir. Glisorid; yağlarda ve lipitlerde bulunan üç karbonlu, karbonhidrat özelliğinde tatlımsı bir maddedir. Yağ asitleri molekülündeki karbon sayısı ve karbonlar arasındaki çift bağ sayısına göre isimlendirilir. Yapısında çift bağ bulunmayanlara doymuş yağ asitleri, çift bağ bulunanlara da doymamış yağ asitleri denir.
Doymuş yağ asitleri: Doymuş yağ asitleri molekülünde karbon atomları birbirine tek bağ ile bağlanmıştır. Doymuş yağ asitlerinin karbon sayıları arttıkça erime noktaları da yükselir. Bu nedenle yapılarında uzun karbon zincirli yağ asitleri bulunan yağlar oda sıcaklığında sert durumdadır. Doymuş yağ asitleri daha çok hayvansal yağlarda bulunur.
Doymamış yaÄŸ asitleri: Doymamış yaÄŸ asidi molekülünde karbonlar arasında çift baÄŸ bulunur. Doymamış yaÄŸ asitleri bitkisel yaÄŸlarda daha yaygındır. Doymamış yaÄŸ asitlerinin erime noktaları doymuÅŸ yaÄŸ asitlerinden düşüktür. Çift baÄŸ sayısı arttıkça erime noktaları da düşer. Doymamış yaÄŸ asitlerini yüksek oranda içeren bitkisel yaÄŸlar oda sıcaklığında sıvı durumdadır. Uygun ortamda gerekli aracı (katalizör) maddeler kullanarak doymamış asitlerine hidrojen eklenir ve bitkisel yaÄŸlar katılaşır. Bu olaya “hidrojenlenme” denir. Margarin yaÄŸlar da bu yöntemle elde edilir.
Vücutta sentezlenemeyen ve besinlerle alınması zorunlu olan yaÄŸ asitlerine “elzem yaÄŸ asitleri” denir. Mısır, pamuk çiÄŸidi, fıstık ve soya yağında çoktur. Ä°nsanlar ve hayvanlar üzerinde yapılan araÅŸtırma sonuçlarına göre günlük toplam enerji ihtiyacının %1-2 kadarını elzem yaÄŸ asitleriyle karşılanması gerekir.